ROBERT P. LANZA, JAMES STARR, AND B. F. SKINNER
İki güvercin saklanılan renkleri birbirlerine anlatmak için eğitiliyorlar. Ama nedense kırmızı rengini çok güçlü bir şekilde ifade ederken sarı ve yeşili anlatmak için pek istekli değiller. Dahası iki kuş ta yalan söyledikleri bir periyod yaşayıp kırmızı rengini anlatmayı seçiyorlar...Jack isimli güvercin diğer güvercin Jill ile birlikte rengi ancak doğru işaretlediğinde yiyecek bulabiliyorlar. Jill'den yardım almak için "what color" sorusunu soruyor. Eğer Jill sürekli doğru renk kodu için uygun sembolü seçerse Jack "thank you" kodunu kullanıyor ve Jill yiyecekle ödüllendiriliyor. Jack arkadaşından doğru renk kodunu alıyor ve her doğru seçim her dafasında yiyecekle ödüllendiriliyor. Sonra bir diğer renk sorulduğunda insanlarda yalan söyleme olarak adlandırılan beklenmedik bir olay ortaya çıkıyor. Kımızı renk daha fazla yiyecekle ödüllendirildiğinde güvercinler kırmızı rengini daha sık ve daha doğru şekilde işaretlemekle birlikte yalan da söylemeye başlıyorlar. Yanlış seçimler ödüllendirilmemekle birlikte bir kaç saniyeliğine aparat gösterilmiyor ve yanlı pekiştireçlerin kullanıldığı bu 15 günlük süreç sonunda kuşlar normal davranışlarına geri dönüyor. Sonuç olarak kırmızı rengi doğru seçmenin daha fazla pekiştirildiği bu durumda güvercinler yalan söylemeyi seçmişlerdir. Burda yalan söylemek üzere kuşlar kandrılmış olup yalan söylemenin cezasını veren birey değil toplum-çevredir.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder